Trening siłowy dla początkujących – jak zacząć i jak ułożyć trening na siłowni?
Jesteś już na siłowni. Wiesz, gdzie są hantle, maszyny i bieżnie, ale pojawia się podstawowe pytanie: co właściwie mam teraz zrobić?
Dla osoby początkującej sala treningowa może wyglądać jak miejsce pełne skomplikowanych urządzeń i ćwiczeń, których nazw trudno zapamiętać, ale rozpoczęcie treningu siłowego nie musi być skomplikowane, a na początku nie potrzebujesz rozbudowanego planu treningowego, kilkunastu ćwiczeń ani ogromnych ciężarów.
Najważniejsze jest poznanie podstaw: jak często trenować, ile wykonywać ćwiczeń, ile serii i powtórzeń zrobić, jak dobrać obciążenie oraz kiedy odpoczywać.
W tym poradniku pokazujemy, jak ułożyć prosty trening siłowy dla początkujących i na czym skupić się podczas pierwszych tygodni treningów.
Jeśli dopiero wybierasz miejsce do ćwiczeń, sprawdź również naszą siłownię w Krakowie.
Czym jest trening siłowy?
Trening siłowy to forma aktywności fizycznej, podczas której mięśnie pracują przeciwko zewnętrznemu oporowi. Może nim być ciężar hantla, sztangi, obciążenie na maszynie, gumy oporowe, a nawet ciężar własnego ciała.
Celem treningu siłowego nie musi być wyłącznie budowanie dużych mięśni. Regularne ćwiczenia pomagają między innymi:
- wzmacniać mięśnie,
- poprawiać sprawność i siłę,
- wspierać prawidłową postawę ciała,
- poprawiać kontrolę ruchu,
- zwiększać możliwości wykonywania codziennych czynności,
- wspierać rozwój sylwetki,
- budować regularność i sprawność fizyczną.
Dla osoby początkującej szczególnie ważne jest nauczenie się prawidłowej techniki wykonywania podstawowych ruchów. Zwiększanie ciężaru powinno być kolejnym etapem, a nie głównym celem pierwszych treningów.
Jak często trenować na siłowni?
Jeżeli dopiero zaczynasz, 2–3 treningi siłowe w tygodniu będą bardzo dobrym punktem wyjścia.
Nie trzeba trenować codziennie, aby osiągać efekty. Wręcz przeciwnie – organizm potrzebuje czasu na regenerację po wysiłku.
Dobrym rozwiązaniem może być na przykład:
Poniedziałek – trening całego ciała
Środa – trening całego ciała
Piątek – trening całego ciała
Pomiędzy treningami znajduje się dzień przerwy, dzięki czemu poszczególne grupy mięśniowe mają czas na odpoczynek.
Jeżeli możesz trenować tylko dwa razy w tygodniu, również możesz zbudować skuteczny plan. Najważniejsza na początku jest regularność, a nie maksymalna liczba wizyt w klubie.
Ile ćwiczeń na jednym treningu?
Początkujący często popełniają jeden podstawowy błąd: próbują zrobić wszystko podczas jednej wizyty.
Kilkanaście ćwiczeń, kilka rodzajów maszyn na każdą partię mięśniową i trening trwający dwie godziny nie są potrzebne, aby zacząć budować formę.
Na początek wystarczy około 5–7 ćwiczeń podczas jednego treningu całego ciała.
Warto wybierać ćwiczenia obejmujące najważniejsze wzorce ruchowe, takie jak:
- przysiad lub jego wariant,
- ruch typu hip hinge, np. martwy ciąg na prostych nogach,
- ćwiczenie na mięśnie klatki piersiowej,
- przyciąganie dla mięśni pleców,
- ćwiczenie na barki,
- ćwiczenie na mięśnie brzucha lub stabilizację.
Nie musisz wykonywać wszystkich możliwych ćwiczeń. Prosty plan, który potrafisz regularnie realizować, będzie lepszy niż skomplikowany trening, którego nie wiesz, jak wykonać.
Ile serii wykonywać?
Na początku zazwyczaj wystarczą 2–3 serie robocze jednego ćwiczenia.
Przykładowo:
- przysiad na maszynie – 3 serie,
- wyciskanie na maszynie – 3 serie,
- przyciąganie drążka – 3 serie,
- ćwiczenie na tył uda – 2 serie,
- ćwiczenie na barki – 2 serie,
- ćwiczenie na brzuch – 2 serie.
Daje to rozsądną objętość treningową bez niepotrzebnego przeciążania organizmu.
W pierwszych tygodniach warto przede wszystkim obserwować, jak organizm reaguje na trening. Natomiast jeżeli po każdej wizycie jesteś całkowicie wyczerpany i przez kilka dni trudno Ci normalnie funkcjonować, prawdopodobnie objętość lub intensywność treningu jest zbyt duża.
Ile powtórzeń robić?
Nie istnieje jedna magiczna liczba powtórzeń, która będzie najlepsza dla każdego początkującego.
Przy większości podstawowych ćwiczeń dobrym punktem wyjścia będzie około 8–12 powtórzeń w serii.
Przykład:
Wyciskanie na maszynie: 3 × 10
Przyciąganie drążka: 3 × 10
Prostowanie nóg: 2 × 12
Uginanie nóg: 2 × 12
Oznacza to, że wykonujesz trzy serie po dziesięć powtórzeń danego ćwiczenia.
W przypadku niektórych ćwiczeń można stosować większą liczbę powtórzeń, szczególnie gdy ciężar jest niewielki i najważniejsza jest nauka ruchu.
Najważniejsze jest jednak to, aby powtórzenia były wykonywane kontrolowanie i z zachowaniem prawidłowej techniki.
Jak dobrać obciążenie na siłowni?
To jedno z najczęstszych pytań początkujących.
Jak ciężki powinien być hantel? Ile kilogramów ustawić na maszynie? Czy powinno boleć?
Najprostsza zasada brzmi: wybierz taki ciężar, który pozwala wykonać zaplanowaną liczbę powtórzeń poprawną techniką, ale jednocześnie wymaga wysiłku.
Jeżeli masz wykonać 10 powtórzeń, a po piątym powtórzeniu nie jesteś w stanie zachować prawidłowej techniki – ciężar jest prawdopodobnie zbyt duży.
Z drugiej strony, jeżeli wykonujesz 10 powtórzeń i masz wrażenie, że bez problemu mógłbyś zrobić jeszcze kilkanaście, obciążenie może być zbyt lekkie.
Na początku nie ma potrzeby sprawdzania maksymalnego ciężaru.
Zasada progresji
Gdy z czasem jesteś w stanie wykonać wszystkie zaplanowane powtórzenia z dobrą techniką i trening przestaje być odpowiednim wyzwaniem, możesz stopniowo zwiększać obciążenie.
To właśnie progresja treningowa jest jednym z elementów, które pozwalają organizmowi adaptować się do wysiłku.
Nie oznacza to jednak, że na każdym treningu musisz dokładać kilogramy.
Czasami progres oznacza również:
- wykonanie większej liczby powtórzeń z tym samym ciężarem,
- lepszą technikę,
- większą kontrolę ruchu,
- krótsze przerwy przy podobnym poziomie wysiłku,
- wykonanie tego samego treningu przy mniejszym odczuwanym wysiłku.
Trening całego ciała – dobry wybór dla początkujących
Dla wielu osób rozpoczynających treningi bardzo dobrym rozwiązaniem jest FBW, czyli Full Body Workout – trening całego ciała.
Zamiast dzielić trening na osobne dni klatki piersiowej, pleców, nóg i barków, podczas jednej wizyty wykonujesz ćwiczenia angażujące najważniejsze partie mięśniowe.
Przykładowy trening FBW dla początkujących
1. Przysiad na maszynie lub inne bezpieczne ćwiczenie na nogi
3 × 8–12
2. Wyciskanie na maszynie na klatkę piersiową
3 × 8–12
3. Przyciąganie drążka wyciągu górnego
3 × 8–12
4. Ćwiczenie na tylną część uda
2 × 10–12
5. Wyciskanie na maszynie na barki
2 × 8–12
6. Ćwiczenie na brzuch
2 × 10–15
To oczywiście przykładowy schemat, a nie uniwersalny plan dla każdej osoby, natomiast dobór ćwiczeń powinien uwzględniać możliwości, doświadczenie, cel treningowy oraz ewentualne ograniczenia ruchowe.
Jeżeli nie wiesz, jak prawidłowo wykonać dane ćwiczenie, warto poprosić o pomoc trenera.
W Atlantic Sports dostępna jest również pomoc trenerów na siłowni. Klub znajduje się przy ul. Stradomskiej 15 w Krakowie, a siłownia działa całodobowo.
Ile powinien trwać trening siłowy?
Początkujący nie musi spędzać na siłowni dwóch godzin.
Dobrze zaplanowany trening może zamknąć się w około 45–70 minutach, w zależności od liczby ćwiczeń, długości przerw i indywidualnego tempa.
Przykładowa struktura treningu:
5–10 minut – przygotowanie do treningu
Lekka aktywność i przygotowanie do właściwych ćwiczeń.
30–50 minut – trening siłowy
Ćwiczenia obejmujące najważniejsze grupy mięśniowe.
Kilka minut – zakończenie treningu
Spokojne zejście z intensywności i przygotowanie do odpoczynku.
Nie trzeba jednak sztywno trzymać się zegarka. Jakość wykonania ćwiczeń jest ważniejsza niż czas spędzony na siłowni.
Przerwy między seriami – ile odpoczywać?
Odpoczynek pomiędzy seriami pozwala przygotować mięśnie i układ nerwowy do kolejnego wysiłku.
Dla początkujących dobrym punktem wyjścia będzie około 1–2 minuty przerwy w większości ćwiczeń.
W przypadku trudniejszych ćwiczeń przerwa może być dłuższa.
Jeżeli po 60 sekundach nadal bardzo ciężko jest złapać oddech i wykonać kolejną serię z dobrą techniką, nie ma powodu, aby na siłę skracać odpoczynek.
Regeneracja – część treningu, o której łatwo zapomnieć
Trening jest bodźcem dla organizmu, ale regeneracja pozwala odpowiednio zareagować na ten bodziec.
Dlatego planując trening siłowy, warto uwzględnić również:
- odpowiednią ilość snu,
- dni odpoczynku,
- odpowiednie odżywianie,
- nawodnienie,
- rozsądne zwiększanie obciążeń,
- dostosowanie intensywności do własnych możliwości.
Początkujący często myślą, że im więcej treningów, tym szybsze efekty. W praktyce zbyt duża liczba treningów może utrudnić regenerację i obniżyć jakość kolejnych jednostek.
Trening + regeneracja + regularność to znacznie lepsza strategia niż ciągłe ćwiczenie na maksymalnych obrotach.
Czy zakwasy oznaczają dobry trening?
Niekoniecznie.
Bolesność mięśniowa po treningu może pojawić się szczególnie wtedy, gdy organizm nie jest przyzwyczajony do danego rodzaju wysiłku. Nie jest jednak konieczne doprowadzanie do bardzo silnych zakwasów, aby trening był skuteczny.
Dobry trening nie powinien być oceniany wyłącznie na podstawie tego, jak bardzo boli następnego dnia.
Znacznie ważniejsze są:
- regularność,
- prawidłowa technika,
- stopniowa progresja,
- odpowiednia regeneracja,
- realizowanie założonego planu.
Najczęstsze błędy początkujących na siłowni
1. Zbyt duże obciążenie
Chęć szybkiego progresu jest naturalna, ale zbyt duży ciężar może pogorszyć technikę wykonywania ćwiczenia.
Na początku lepiej zacząć od mniejszego obciążenia i nauczyć się prawidłowego ruchu.
2. Brak planu treningowego
Chodzenie od maszyny do maszyny bez konkretnego celu może utrudniać ocenę postępów.
Nie musisz mieć skomplikowanego programu. Wystarczy prosty plan, który wiesz, jak wykonać.
3. Zmienianie ćwiczeń na każdym treningu
Jeżeli podczas każdej wizyty wykonujesz zupełnie inne ćwiczenia, trudno ocenić, czy rzeczywiście robisz postępy.
Początkujący mogą spokojnie przez kilka tygodni korzystać z podobnego zestawu ćwiczeń i stopniowo poprawiać ich wykonanie.
4. Próba naśladowania bardziej zaawansowanych osób
To, że ktoś obok Ciebie podnosi bardzo duży ciężar, nie oznacza, że Ty również powinieneś to robić.
Każdy zaczyna z innego poziomu.
5. Pomijanie nóg
Trening siłowy to nie tylko klatka piersiowa i biceps.
Warto zadbać o równomierny rozwój całego ciała i uwzględnić w planie również ćwiczenia na nogi, pośladki i mięśnie odpowiedzialne za stabilizację.
6. Brak odpoczynku
Codzienny, bardzo intensywny trening nie jest konieczny, aby osiągać efekty.
Organizm potrzebuje czasu na regenerację.
7. Skupianie się wyłącznie na wadze
Masa ciała jest tylko jednym ze sposobów obserwowania zmian. Warto zwracać uwagę również na siłę, technikę ćwiczeń, samopoczucie, kondycję oraz regularność treningów.
Jak może wyglądać pierwszy miesiąc treningów?
Jeżeli nie wiesz, od czego zacząć, możesz przyjąć prosty schemat.
Tydzień 1
2 treningi całego ciała.
Celem jest przede wszystkim poznanie ćwiczeń, ustawienia maszyn i prawidłowej techniki.
Tydzień 2
2–3 treningi całego ciała.
Powtarzasz podstawowe ćwiczenia i starasz się wykonywać je coraz pewniej.
Tydzień 3
2–3 treningi całego ciała.
Możesz zacząć delikatnie zwiększać obciążenie, jeżeli poprzedni ciężar jest już wyraźnie zbyt łatwy.
Tydzień 4
2–3 treningi całego ciała.
Kontynuujesz plan i obserwujesz postępy. Nie musisz zmieniać całego programu tylko dlatego, że minął miesiąc.
Najważniejszym celem pierwszych tygodni jest stworzenie regularnego nawyku treningowego i poznanie własnych możliwości.
Nie wiesz, jak zacząć? Skorzystaj z pomocy
Nie każdy musi samodzielnie tworzyć swój pierwszy plan treningowy.
Jeżeli dopiero zaczynasz i nie wiesz, jak korzystać z urządzeń lub jak dobrać ćwiczenia, warto skorzystać z pomocy osoby, która pokaże Ci podstawy.
Jeżeli interesuje Cię pierwsza wizyta na siłowni, przygotowaliśmy osobny poradnik, w którym wyjaśniamy, czego spodziewać się podczas pierwszego wejścia i jak się do niego przygotować.
Możesz również skorzystać z bezpłatnego treningu wprowadzającego i poznać podstawy treningu pod okiem specjalisty.
Osoby szukające miejsca do treningu mogą sprawdzić także siłownię dla kobiet w Krakowie.
Trening siłowy dla początkujących – najważniejsze zasady
Nie musisz wiedzieć wszystkiego przed pierwszym treningiem. Na początek zapamiętaj kilka podstawowych zasad:
Trenuj 2–3 razy w tygodniu.
Wybieraj około 5–7 ćwiczeń na trening całego ciała.
Wykonuj zazwyczaj 2–3 serie każdego ćwiczenia.
Zacznij od około 8–12 powtórzeń w serii.
Dobieraj ciężar tak, aby zachować prawidłową technikę.
Stopniowo zwiększaj trudność treningu.
Nie pomijaj regeneracji.
Nie porównuj swoich ciężarów z osobami bardziej zaawansowanymi.
I przede wszystkim: nie komplikuj treningu bardziej, niż jest to potrzebne.
Pierwsze tygodnie na siłowni powinny być czasem nauki. Dlatego też poznaj podstawowe ćwiczenia, naucz się prawidłowego ruchu, znajdź odpowiednie obciążenia i zacznij budować regularność, a z czasem możesz rozbudowywać swój plan i dostosowywać go do konkretnego celu – budowania siły, poprawy sylwetki, zwiększenia sprawności czy redukcji tkanki tłuszczowej.
Zacznij trenować w Atlantic Sports Kraków
Jeżeli szukasz siłowni w Krakowie, w której możesz rozpocząć trening niezależnie od poziomu zaawansowania, zapraszamy do Atlantic Sports przy ul. Stradomskiej 15. Klub oferuje strefę siłową, sprzęt cardio oraz wsparcie trenerów. Siłownia jest dostępna całodobowo.
Sprawdź aktualną ofertę i cennik Atlantic Sports i wybierz rozwiązanie dopasowane do swoich potrzeb.
Widzimy się na treningu! 💪
